शुभमन गिलच्या कर्णधार म्हणून कमबॅकची गरज: ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यातील खराब कामगिरी

शुभमन गिलच्या ऑस्ट्रेलियातील वनडे कर्णधारपदावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. तीन सामन्यांच्या मालिकेत केवळ ४३ धावा काढून २-१ असा पराभव पत्करावा लागल्याने त्याच्या कामगिरीवर टीका होत आहे. सप्टेंबर २०२४ पासून सतत क्रिकेट खेळणाऱ्या आणि अनेक फॉरमॅटमध्ये कर्णधारपद सांभाळणाऱ्या २६ वर्षीय गिलच्या पांढऱ्या चेंडूतील (white-ball) कामगिरीत यंदा घसरण दिसून येत आहे. मात्र, इंग्लंडमधील कसोटी कर्णधारपदाच्या भूमिकेत त्याने ७५० हून अधिक धावा आणि चार शतके झळकावून यश मिळवले होते.

गिलच्या मर्यादित षटकांच्या (limited-overs) क्रिकेटमधील अडचणी स्पष्टपणे दिसत आहेत. गेल्या महिन्यात आशिया कपमध्ये, जिथे तो उपकर्णधार होता, त्याने सात सामन्यांत केवळ १२७ धावा केल्या होत्या, ज्याची सरासरी २१.१६ होती. ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या वनडे मालिकेतही त्याने १०, ९ आणि २४ अशा माफक धावा केल्या. माजी क्रिकेट तज्ज्ञांच्या मते, गिलच्या सध्याच्या फॉर्ममागे त्याचा प्रचंड कामाचा ताण आणि कर्णधारपदाचे दडपण कारणीभूत आहे. सप्टेंबरपासून त्याच्या वेळापत्रकात आशिया कप, वेस्ट इंडिज कसोटी आणि ऑस्ट्रेलियाविरुद्धची पाच सामन्यांची टी२० मालिका यांचा समावेश आहे, ज्यात ऑगस्टमध्ये त्याला केवळ एक महिन्याची विश्रांती मिळाली.

"त्याने अलीकडे खूप सामने खेळले आहेत. त्याला सलामीला फलंदाजी करावी लागते आणि अनेक फॉरमॅटमध्ये संघाचे नेतृत्वही करावे लागते," असे मोहम्मद कैफ यांनी गिलच्या परिस्थितीवर भाष्य करताना सांगितले. "त्यात आयपीएलचे कर्णधारपदही आहे. लिलाव जवळ येत असल्याने गुजरात टायटन्ससोबत नियोजनासाठी चर्चाही होतील. त्याच्यावर एकाच वेळी खूप जबाबदाऱ्या आहेत आणि त्याचा परिणाम त्याच्या फलंदाजीवर थोडा झाला आहे असे दिसते. तो मानसिकदृष्ट्या थकून गेला होता."

कृष्णामाचारी श्रीकांत यांनी गिलच्या कामगिरी वर परिणाम करणाऱ्या अतिरिक्त कारणांवर प्रकाश टाकला. "इंग्लंडमध्ये चांगली कामगिरी केल्यानंतर, कदाचित तो स्वतःवरही दबाव टाकत आहे. त्याने तसे करू नये आणि फक्त आपला खेळ खेळावा. आज त्याने चांगली फलंदाजी केली, पण त्याला हॅझलवूडने एक अप्रतिम चेंडू टाकला. शुभमन गिल स्वतः बाद होण्यापेक्षा, त्याला बाद करणारा तो एक विकेट घेणारा चेंडू होता."

रोहित शर्माच्या जागी कर्णधार बनण्याचे दडपण आणि त्याचबरोबर रोहितसोबत सलामीला फलंदाजी करणे, हे देखील गिलच्या सध्याच्या फॉर्ममागे कारणीभूत असल्याचे नमूद केले गेले आहे. श्रीकांत यांनी या पैलूंवर अधिक स्पष्टीकरण देताना म्हटले की, "पण तो दबावाखाली दिसत आहे, त्याच्या देहबोलीवरून हे स्पष्ट होते कारण त्याने रोहित शर्माची जागा कर्णधार म्हणून घेतली आहे, आणि त्याचबरोबर त्याच्यासोबत सलामीलाही फलंदाजी करत आहे."

यजस्वी जैस्वालची संघात उपस्थिती या परिस्थितीत आणखी एक पैलू जोडते. "आणि दुसरीकडे, प्रत्येकजण विचारत आहे की यजस्वी जैस्वाल का खेळत नाहीये. या सगळ्यामुळे त्याच्यावर आणखी दबाव येतो. पण तो एक उत्कृष्ट खेळाडू आहे आणि यातून तो नक्कीच बाहेर पडेल. त्याने फक्त आपला नेहमीचा खेळ खेळावा कारण त्याचे फटके आणि शैली योग्य आहेत. तो फक्त बाद होत आहे, एवढेच आहे. एकदा का त्याने मायदेशात दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध दोन मोठ्या खेळी केल्या की तो पुन्हा सेट होईल," श्रीकांत पुढे म्हणाले.

गिलचे वेळापत्रक अजूनही व्यस्त आहे कारण तो ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या टी२० मालिकेत खेळणार आहे, त्यानंतर तो दक्षिण आफ्रिकेविरुद्धच्या आगामी सामन्यांमध्येही खेळेल. या मालिकांमधील त्याची कामगिरी त्याच्या वैयक्तिक फॉर्मसाठी आणि विविध फॉरमॅटमधील कर्णधार म्हणून त्याच्या भूमिकेसाठी महत्त्वपूर्ण ठरेल. गिलच्या कामगिरीवर लक्ष ठेवून असलेले चाहते आणि तज्ज्ञ त्याच्याकडून मोठ्या खेळीची अपेक्षा करत आहेत. त्याच्यावर असलेल्या अपेक्षा आणि कामाचा ताण यांचा समतोल साधणे हे त्याच्यासाठी एक मोठे आव्हान असेल.