विविधस्तरीय अभ्यास

महाराष्ट्र टाइम्स

कातळशिल्पांचा अभ्यास होणार आहे. भारतीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील माहितीचे विश्लेषण केले जाईल. नकाशा आणि उपग्रह प्रतिमांच्या मदतीने तांत्रिक अभ्यास केला जाईल. नवीन माहितीकोश तयार केला जाईल. युनेस्कोच्या नियमांनुसार संवर्धनासाठी मानके ठरवली जातील. संशोधनाचे लेखन आणि परिषदांमध्ये सादरीकरणे होतील. धोरणात्मक अहवालही तयार केले जातील.

multilevel study of indian and international rock sculptures a comprehensive perspective
भारतातील आणि जगभरातील कातळशिल्पांचा सखोल अभ्यास करण्यासाठी एक नवीन उपक्रम हाती घेण्यात आला आहे. या उपक्रमात ऐतिहासिक नकाशे आणि उपग्रह प्रतिमांचा वापर करून तांत्रिक विश्लेषण केले जाईल. तसेच, युनेस्कोच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार सर्वेक्षण, नोंदणी आणि संवर्धनासाठी नवीन मानके ठरवली जातील. या अभ्यासातून एक अद्ययावत माहितीकोश तयार होईल, ज्याचा उपयोग संशोधन लेखन, जागतिक परिषदांमधील सादरीकरणे आणि धोरणात्मक अहवाल तयार करण्यासाठी होईल.

या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाचा उद्देश भारतातील आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील कातळशिल्पांवर उपलब्ध असलेल्या सर्व साहित्याचा बारकाईने अभ्यास करणे आहे. यासाठी जुने नकाशे आणि आधुनिक उपग्रह प्रतिमांची मदत घेतली जाईल. यातून कातळशिल्पांचे तांत्रिक पैलू समजून घेता येतील.
युनेस्कोने घालून दिलेल्या नियमांनुसार, कातळशिल्पांचे सर्वेक्षण कसे करावे, त्यांची नोंदणी कशी करावी आणि त्यांचे जतन कसे करावे यासाठी स्पष्ट नियम बनवले जातील. या सर्व माहितीचा समावेश एका नवीन आणि अद्ययावत माहितीकोशामध्ये केला जाईल.

हा माहितीकोश संशोधकांना खूप उपयोगी ठरेल. या माहितीच्या आधारे नवीन संशोधन करता येईल, जागतिक स्तरावरील परिषदांमध्ये आपले निष्कर्ष मांडता येतील आणि सरकारसाठी उपयुक्त धोरणात्मक अहवाल तयार करता येतील. यामुळे कातळशिल्पांचे महत्त्व वाढेल आणि त्यांचे जतन करणे सोपे होईल.